Wat is er gebeurd?
Draadloze alarmeringssystemen winnen steeds meer aan belang binnen de brandbeveiliging. Terwijl in grotere of bijzonder beschermingsbehoevende gebouwen vaak bekabelde brandmeldinstallaties verplicht zijn, stuiten deze in kleinere bijzondere gebouwen, bestaande panden of tijdelijk gebruikte gebouwen regelmatig op praktische en economische grenzen. Draadloze oplossingen bieden hier voordelen: snelle installatie, flexibele uitbreidbaarheid en minimale ingrepen in de bouwconstructie. Op de markt hebben zich daarbij drie verschillende benaderingen ontwikkeld – van gevarendetectie geïntegreerd in gebouwsystemen, via normconforme draadloze brandwaarschuwingsinstallaties, tot volledig cloudgebaseerde mobiele oplossingen zonder lokale centrale.
De details
Rookmelders in een vernetwerkt gebouwsysteem
De gezamenlijke oplossing van Telenot en Tekko combineert draadloze alarmtechniek met gebouwautomatisering en richt zich op particuliere bouwheren en kleine ondernemingen. Kerncomponenten zijn draadloze sensoren, een draadloze gateway van Telenot (FGW230) en de Tekko controllers TC 10, TC 5 en TC 1. Tot de draadloze componenten behoren onder andere rookmelders, bewegingsmelders en signaalgevers. De gateway zorgt voor de beveiligde verbinding tussen melders en systeemsturing en is via de RS-485-bus aangesloten op de betreffende controller. Deze verwerkt meldingen en verbindt daarnaast andere disciplines zoals verwarming, zonwering, toegang, verlichting of energiebeheer. Bij alarm zijn pushmeldingen, e-mails en geautomatiseerde belservices mogelijk, gecontroleerd via een app.
Draadloze brandwaarschuwingsinstallatie voor kleinere bijzondere gebouwen
Met de draadloze brandwaarschuwingsinstallatie Beka richt Daitem zich specifiek op kleinere bijzondere gebouwen en objecten waarvoor geen brandmeldinstallatie verplicht is, maar waarbij toch een gestructureerde alarmering vereist is. Het systeem is DIN-EN-54-conform. Kerncomponent is een draadloze centrale die bidirectioneel communiceert met tot 148 apparaten. De draadloze overdracht verloopt via de DynaBand-methode met automatische frequentiewisseling voor een hoge overdrachtsbetrouwbaarheid. Tot het systeem behoren draadloze combi-rook-thermische melders, draadloze brandsirenes, draadloze druktoetsmelders en een brandweerindicatiepaneel. De melders zijn onderhoudsvriendelijk: de sensoreenheid en batterij kunnen worden vervangen zonder de melder opnieuw te moeten aanleren, en automatische statusmeldingen informeren over de vervuilingsgraad en batterijstatus.
Alarmering zonder centrale: mobiele netwerk en cloud
Een consequent minimalistische benadering volgt Lupus. De brandwaarschuwingsoplossing doet volledig zonder lokale infrastructuur zoals gateways, internetaansluitingen of klassieke centrales. Rookmelders type C, handbrandmelders en aanvullende componenten zijn rechtstreeks via mobiele netwerken verbonden met een cloudsysteem – elk apparaat heeft een eigen, voorgeconfigureerde mobiele verbinding inclusief geïntegreerde simkaart. Bij alarm informeert het cloudsysteem automatisch vooraf gedefinieerde ontvangers of externe instanties. De alarmering verloopt lokaal via geïntegreerde sirenes en extern via smartphones of aangesloten meldkamers. De netwerkverbinding via Narrowband-IoT maakt eenvoudige schaalbaarheid mogelijk zonder extra infrastructuur.
Indeling
De drie oplossingen verschillen sterk in hun brandveiligheidsrechtelijke indeling. Gebouwautomatiseringssystemen zoals de combinatie van Telenot en Tekko dienen om gebruikers en beheerders vroegtijdig te informeren, maar vervangen geen wettelijk verplichte brandmeld- of brandwaarschuwingsinstallatie. Draadloze brandwaarschuwingsinstallaties zoals Daitem Beka kunnen in veel deelstaten worden ingezet als gelijkwaardige oplossing voor bekabelde systemen, mits ze deel uitmaken van een afgestemd brandveiligheidsconcept. Cloudgebaseerde mobiele oplossingen zoals die van Lupus zijn vooral geschikt voor tijdelijk gebruik, bouwplaatsen, mobiele voorzieningen of aanvullende alarmeringstaken, maar zijn doorgaans niet bedoeld voor wettelijk verplichte brandmeld- of brandwaarschuwingsinstallaties.
Deze differentiatie is cruciaal voor vakspecialisten: rookmelders respectievelijk gevarendetectie zijn typisch voor woon- en utiliteitsgebouwen, maar bieden geen brandweeralarmering en zijn niet gelijkwaardig aan BMI of BWI. Brandwaarschuwingsinstallaties (BWI) moeten onder meer voldoen aan de eisen van DIN VDE 0826-2, deels met DIN-EN-54-compatibele componenten, en zijn geschikt voor kleinere bijzondere gebouwen en gedefinieerde gebruikseenheden. Brandmeldinstallaties (BMI) volgen DIN 14675 respectievelijk DIN EN 54, zijn vaak bekabeld – deels ook draadloos – en zijn in veel bijzondere gebouwen wettelijk verplicht.
Praktijktips
- Verduidelijk voor de systeemkeuze of een wettelijk verplichte brandmeld- of brandwaarschuwingsinstallatie vereist is, of dat een aanvullende gevarendetectie voldoende is.
- Bij kleinere bijzondere gebouwen zonder BMI-verplichting kan een normconforme draadloze brandwaarschuwingsinstallatie volgens DIN VDE 0826-2 of met DIN-EN-54-componenten een gelijkwaardig alternatief zijn voor bekabelde systemen.
- Voor tijdelijk gebruik zoals bouwplaatsen of mobiele voorzieningen zijn cloudgebaseerde mobiele oplossingen zonder lokale infrastructuur geschikt – echter alleen als aanvulling, niet als vervanging van wettelijk verplichte installaties.
- De vergunbaarheid volgt altijd uit het brandveiligheidsconcept, de plaatselijke bouwverordening en de afstemming met de bevoegde instantie of brandweer – deze afstemming dient vroegtijdig plaats te vinden.
- Onderhoudsvriendelijke systemen met automatische statusmeldingen over vervuilingsgraad en batterijstatus vereenvoudigen de doorlopende exploitatie en het onderhoud.
Vooruitblik
De diversiteit aan op de markt beschikbare draadloze alarmeringsoplossingen toont dat brandveiligheid steeds flexibeler en technisch gedifferentieerder wordt benaderd. Alle gepresenteerde benaderingen hebben gemeen dat de installatie-inspanning beperkt is en de inbedrijfstelling snel verloopt. Beslissend voor de keuze blijft echter altijd de brandveiligheidsrechtelijke indeling en de afstemming met het betreffende gebruiksconcept. Voor vakplanners, installateurs en beheerders wordt het daarom in de toekomst nog belangrijker om de verschillen tussen gevarendetectie, brandwaarschuwingsinstallatie en brandmeldinstallatie duidelijk te communiceren en per object correct te classificeren, voordat een systeemkeuze wordt gemaakt.