Co się wydarzyło?
Wraz z nastaniem ciemnej pory roku rośnie, według Detertech Deutschland, ryzyko kradzieży i wandalizmu na placach budowy oraz w obiektach infrastruktury krytycznej (KRITIS). Firma podsumowała w swojej analizie największe ryzyka szkód i opisuje, jakimi metodami operatorzy mogą im przeciwdziałać. W centrum uwagi znajduje się teza, że klasyczne pojedyncze środki, takie jak ogrodzenie budowy czy pojedyncza wieża kamerowa przy wjeździe, nie wystarczają już, by skutecznie zapobiegać szkodom.
Szczegóły
Detertech wyróżnia trzy typowe rodzaje szkód, które mogą szczególnie mocno dotknąć projekty budowlane w miesiącach zimowych:
- Bezpośrednia utrata wartości wskutek kradzieży materiałów i sprzętu: Obok klasycznych surowców, takich jak kable miedziane czy główne przewody, coraz częściej na celowniku sprawców znajduje się drogi sprzęt specjalistyczny, np. urządzenia pomiarowe. Również już zamontowane elementy, takie jak wallboxy, instalacje grzewcze czy wyposażenie wnętrz w zaawansowanych fazach budowy, są częstym celem włamań.
- Wandalizm i szkody materialne: Kradzieży rzadko towarzyszą jedynie straty bezpośrednie. Gdy przewody kablowe są siłą wyrywane, izolacje rozcinane, a maszyny budowlane zwierane w celu manipulacji, powstają znaczne szkody w sprzęcie i infrastrukturze – koszty napraw i zagrożenia bezpieczeństwa często przewyższają samą wartość materialną skradzionego dobra.
- Opóźnienia budowy, przestoje i kary umowne: Ponieważ specjalistyczny sprzęt i materiały budowlane ze względu na globalne łańcuchy dostaw często mają długie czasy dostawy, wypadnięcie pojedynczych komponentów może szybko doprowadzić do przestoju całych branż wykonawczych. Jeśli w rezultacie nie zostanie dotrzymany harmonogram budowy, inwestorom i wykonawcom grożą kary umowne.
Kluczowy powód, dla którego punktowe środki ochrony przy głównych wjazdach często nie wystarczają: sprawcy – jak podaje Detertech – chętnie wykorzystują nieoświetlone tylne części terenu, przejścia mostowe czy otwarte garaże podziemne, a więc obszary, które przy klasycznym nadzorze wjazdów pozostają poza kontrolą.
Ocena
Krótsze dni i wczesny zmierzch późną jesienią i zimą strukturalnie zwiększają ryzyko szkód na placach budowy i w infrastrukturze krytycznej: długie okresy ciemności i nieprzejrzyste tereny stwarzają idealne warunki dla przestępców. Szczególnie istotny jest przy tym opisywany przez Detertech efekt kaskadowy – wypadnięcie pojedynczych komponentów wskutek kradzieży może, z uwagi na długie czasy dostaw w globalnych łańcuchach dostaw, sparaliżować całe branże wykonawcze, co pociąga za sobą konsekwencje gospodarcze wykraczające daleko poza bezpośrednią szkodę materialną. Dla osób odpowiedzialnych za projekty budowlane i eksploatację infrastruktury krytycznej oznacza to, że koncepcje bezpieczeństwa muszą uwzględniać nie tylko samą ochronę przed kradzieżą, ale także koszty następcze wynikające z kar umownych i opóźnień terminowych.
Wskazówki praktyczne
- Nie zabezpieczać wyłącznie głównych wjazdów: tylne części terenu, przejścia mostowe i otwarte garaże podziemne należą, według Detertech, do preferowanych przez sprawców punktów wejścia i powinny zostać uwzględnione w koncepcji ochrony.
- Stawiać na nadzór obejmujący cały teren, a nie punktowy, aby uniknąć martwych pól na całym obszarze.
- Dla obszarów bez zasilania lub trudno dostępnych rozważyć autonomiczne, zasilane bateryjnie rozwiązania, które nie wymagają prądu budowlanego.
- Stawiać na systemy reagujące natychmiast w przypadku incydentu – na przykład poprzez akustyczne odstraszanie i weryfikację obrazu na żywo przez centrum alarmowe i serwisowe – zamiast polegać wyłącznie na późniejszym wyjaśnianiu zdarzeń na podstawie nagrań wideo.
- Przy ocenie ryzyka uwzględniać także koszty następcze wynikające z opóźnień budowy i ewentualnych kar umownych, a nie tylko samą wartość materialną skradzionych przedmiotów.
Perspektywy
Detertech w swoim podejściu stawia wyraźnie na bezpośrednią reakcję wobec sprawców i odstraszanie, a nie wyłącznie na nadzór i późniejsze wyjaśnianie zdarzeń. Jako przykład firma podaje strażnika 360 stopni PID360: ważące ok. 45 kg, zasilane bateryjnie urządzenie działa bez prądu budowlanego i ma zabezpieczać krytyczne strefy w promieniu 24 metrów bez martwych pól. W przypadku nieuprawnionego wejścia system uruchamia natychmiastowe akustyczne odstraszanie, a następnie centrum alarmowe i serwisowe sprawdza sytuację za pomocą obrazu na żywo i w razie potrzeby inicjuje dalsze interwencje. Michael Walloch, General Manager w Detertech Deutschland, trafnie ujmuje różnicę w stosunku do klasycznych podejść do nadzoru: w przypadku przestępczości transgranicznej nagranie w wysokiej rozdzielczości niewiele pomaga, jeśli szkoda już powstała, a sprawców nie udało się zatrzymać. Dla branży budowlanej i operatorów infrastruktury krytycznej ta dyskusja na temat proaktywnych, a nie wyłącznie reaktywnych koncepcji bezpieczeństwa z pewnością zyska na znaczeniu w nadchodzących, ciemniejszych miesiącach.